در این روزهای سرد، در یک حادثه گازگرفتگی در مشهد، نشت گاز منوکسیدکربن بهعلت نصب ناایمن وسیله گرمایشی منجربه فوت زن و مرد سالخورده حدودا ۷۰ ساله و یک خانم ۴۰ ساله شد. در حادثهای دیگر، مرد ۵۰ سالهای بر اثر مسمومیت با گاز مونوکسیدکربن ناشی از استفاده از کرسی زغالی، در یک خانهباغ در جاده قرهکهریز شهرستان شازند استان مرکزی دچار گازگرفتگی شده و فوت کرد. در حادثه بعدی، دختری ۱۵ ساله در حمام خانهشان در خیابان شهید مفتح منطقه غیاثآباد در قزوین بهعلت گازگرفتگی ناشی از انتشار گاز مونوکسید کربن دچار مسمومیت شده و فوت کرد. همچنین یک حادثه گازگرفتگی نیز در یک مجتمع مسکونی در شمال شرق پایتخت رخ داد که در آن ۲۵ نفر از ساکنان این مجتمع بهیکباره دچار مسمومیت با گاز منوکسیدکربن شدند. روز دوشنبه هم رئیس سازمان آتشنشانی گرگان از مرگ یک زن ۳۰ ساله در این شهر بر اثر گازگرفتگی خبر داد. با حضور آتشنشانان و بررسیهای تخصصی، مشخص شد نشت گاز منوکسیدکربن از یک دستگاه بخاری، سبب شده یک خانم حدودا ۳۰ ساله برای مدت طولانی در معرض این گاز بیبو و کشنده قرار گیرد. نشت گاز منوکسیدکربن در یکی از ساختمانهای مسکونی شاهینویلای کرج، باعث فوت یک خانم ۳۵ ساله و مسمومیت شدید یک مرد ۵۰ ساله شد.
کارشناسان معتقدند حتی در غیرقابل پیشبینیترین شرایط دمایی به خصوص سرمای شدید ناگهانی باید به مباحث ایمنی توجه داشت و از لوازمی استفاده کرد که ایمن هستند و خطر جانی به همراه ندارند. بهگفته جلال ملکی، سخنگوی سازمان آتشنشانی تهران «استفاده از گاز پیکنیکی و گاز خوراکپزی برای گرمای محل، کاری نادرست و بسیار خطرناک است و حتی اگر در فضای نیمهباز نیز از چنین وسیلهای استفاده شود باز هم خطرناک است. اقداماتی نظیر گذاشتن آجر و ظرف آب و... روی شعله نیز تاثیری در کاستن از خطر گازگرفتگی با این وسایل ندارد. ضمن اینکه بههیچعنوان نباید برای گرمایش خودرو از چنین وسایلی استفاده شود؛ گرمکردن خودرو صرفا باید با بخاری خودرو انجام شود و شیوههای دیگر از نصب المنت در خودرو گرفته تا استفاده از شعله مستقیم ممنوع است.»
وی ادامه داد: «همیشه باید محل اتصال دودکش به وسایل گازسوز را بازرسی و از محکمبودن آن اطمینان پیدا کرد. برخی از شهروندان جای بخاری در خانه را تغییر نداده و در فصل گرما تنها آن را خاموش میکنند، درحالیکه ممکن است با توجه به سردشدن ناگهانی هوا، برخی بدون توجه به اصول ایمنی و چککردن دودکش اقدام به روشنکردن بخاری کنند که لازم است حتما بررسیهای لازم را انجام دهند. گاهی پرندهها داخل لولهها لانهسازی میکنند یا اینکه ممکن است کلاهک جابهجا شده باشد، به همین دلیل قبل از روشن کردن بخاری باید دودکش آن در بیرون از ساختمان نیز بررسی شود. دودکش هم باید طوری باشد که اولا دارای شیب مثبت روبهبالا بوده و در مرحله بعد، خروجی آن طوری نباشد که مسدود شود. انتهای دودکشهای توکار نیز باید حداقل یک متر از سطح پشت بام بالاتر باشد. اگر در خانههایی از بخاری یا لوازم گازسوز استفاده میشود، لازم است روزنههایی برای ورود هوا باز باشد و تحت هیچ شرایطی نباید تمام راههای تهویه ساختمان را مسدود کرد. نصب شیلنگ گاز وسایل گازسوز نیز باید دقت انجام شود و به هیچ عنوان نباید از بستهای غیر استاندارد یا سیم مفتول و... برای محکمکردن شیلنگ استفاده کرد. همچنین شیلنگ گاز نیز باید سالم و یکتکه باشد.»
علائم مسمومیت با مونوکسیدکربن
دکتر غلامرضا معصومی، متخصص طب اورژانس در مورد علائم اولیه مسمومیت با گاز مونوکسیدکربن میگوید: «این علائم مسمومیت بسیار غیراختصاصی و شامل سردرد، سرگیجه، تهوع، استفراغ، خوابآلودگی و ... است. اگر فرد در این فاز بتواند تشخیص غیرعادی بودن شرایط را بدهد، میتواند از خطر بگذرد. در غیر این صورت بعد از این مرحله مغز فرد مسموم شده و بهدلیل کمبود اکسیژن وارد وضعیتی میشود که امکان قضاوت برایش مقدور نیست. در نتیجه دیگر نمیتواند خود و بقیه افراد درگیر را نجات دهد. بعد از این فاز نیز فرد وارد مرحله بیقراری و بعد کما و مرگ خواهد شد. مهمترین اقدام برقراری تهویه محیط است. یعنی باید بلافاصله در یا پنجره را باز کرد و با یک حوله خیس جریان هوا به سمت بیرون را تسریع کرد و با اورژانس تماس گرفت.»