ریز و درشت مالیات‌ها

این نگاه باعث شده در طول چند سال گذشته درآمدهای مالیاتی تحقق بیش از ۱۰۰ درصدی داشته باشد و بخش زیادی از درآمدهای دولت از این طریق تامین شود. مالیات از یک سو درآمدزا و از یک سو تعدیل‌گر اقتصاد است. درواقع برخی مالیات‌ها در نظر گرفته می‌شود به منظور مقابله با سوداگری و اجرای عدالت. در اغلب کشورهای توسعه‌یافته مالیات بر خودروها، خانه‌های لوکس و خانه‌های خالی لحاظ می‌شود. این سیاست می‌تواند تقاضای بازارها را مدیریت کند و شرایط را بهبود ببخشد. البته این همه ماجرا نیست و در کنار آن باید قوانینی مانند قانون مالیات بر سوداگری و سفته‌بازی نیز اجرا شود تا اقتصاد در مسیر تنظیم‌گری قرار بگیرد. از سوی دیگر نگاه دولت به مالیات نمی‌تواند صرفا درآمدزایی باشد بلکه باید معافیت‌هایی را برای حقوق‌بگیران ثابت درنظر بگیرد. در بودجه سال آینده معافیت حقوق‌بگیران ماهانه ۴۰ میلیون تومان درنظر گرفته شده است. به این معنا که هر فرد حقوق بگیرد در سال تا ۴۸۰ میلیون تومان از پرداخت مالیات معاف خواهد بود اما اگر حقوقی بیشتر دریافت کند به صورت پلکانی مالیات حقوق افزایش می‌یابد. 
   
نرخ مالیات بر اراضی و خانه‌های لوکس 
نمایندگان در نشست علنی روز گذشته مجلس شورای اسلامی در جریان بررسی الزامات منابع لایحه بودجه سال ۱۴۰۵ با پیشنهاد الحاق‌بندی به ردیف یک این لایحه موافقت کردند.
در متن این پیشنهاد آمده از زمین‌های دارای کاربری مسکونی که براساس ارزش روز آنها که بر مبنای آخرین ارزش معاملاتی موضوع ماده ۶۴ قانون مالیات‌های مستقیم بیش از ۵۰ میلیارد تومان باشد و زمین‌های فاقد اعیانی دارای کاربری اداری و تجاری و واحدهای مسکونی که ارزش روز آنها که بر مبنای آخرین ارزش معاملاتی موضوع ماده ۶۴ شهری بیش از ۷۵ میلیارد تومان باشد؛ مازاد بر این مبلغ مالیات به میزان دو در ۱۰۰۰ مستند به بند هـ تبصره ۱ قانون بودجه سال ۱۴۰۴ کل کشور اخذ خواهد شد.البته این مصوبه موافق و مخالف هم داشت. غلامحسین زارعی، عضو کمیسیون تلفیق بودجه ۱۴۰۵ در موافقت با این پیشنهاد گفت: این پیشنهاد بسیار خوبی است و سال گذشته هم در بودجه آمده بود. این کار باعث خواهد شد ساخت و ساز در شهرها و روستاها افزایش پیدا کند.
حمیدرضا عزیزی‌فارسانی، عضو کمیسیون تلفیق بودجه در مخالفت با این پیشنهاد بیان کرد: شناسایی و اخذ مالیات از زمین‌ها یا واحدهای مسکونی که ارزش آنها بالای ۵۰ یا ۷۵ میلیارد است با اشکال مواجه می‌شود و به نظر می‌رسد با این اتفاق، چنین موضوعی عملیاتی نمی‌شود. ما می‌خواهیم در امور مردم که کسب و کار دارند، مالیات‌های زیادی وضع کنیم. این باعث اعتراض مردم خواهد شد. اکنون مردم از وضع مالیات‌ها ناراضی هستند. در حال حاضر مالیات بر خودرو، درآمد، زمین و امثال آن وجود دارد و همین موضوع نگرانی را در بین مردم ایجاد کرده است.
   
سقف معافیت حقوق‌بگیران
همچنین نمایندگان با الحاق یک بند به ردیف۱ این بخش از بودجه، موافقت کردند. در بند الحاقی به ردیف(۱) بخش الزامات منابع لایحه بودجه آمده است؛ سقف معافیت جهت استفاده از منابع آن برای ترمیم حقوق و مزایا و اولویت حوزه دفاعی، نظامی و امنیتی به نحوی که تعیین حداقل نرخ مؤثر مالیات ۱۰درصد(نسبت مالیات به مجموعه سود)معاف ازمالیات و سود مشمول مالیات برای سود (مشمول و معاف) مازاد بر۳۰میلیون ریال پس از اعمال کلیه معافیت‌ها، نرخ صفر مالیاتی، کاهش نرخ مالیاتی و سایر مشوق‌های مالیاتی برای عملکرد سال ۱۴۰۵اشخاص حقوقی به استثنای درآمدهای برخوردار از مزایای مذکور که دارای سقف زمانی مشخص هستند وبازه زمانی آنها قبل از لازم الاجرا شدن این قانون شروع شده است. 
از سوی دیگر سقف معافیت مالیات بر درآمد سالانه موضوع ماده (۸۴) قانون مالیات‌های مستقیم در سال ۴۸۰ میلیون تومان در نظر گرفته شد. نرخ مالیات بر مجموع درآمد حقوق کارکنان دولتی و غیردولتی از قبیل حقوق و مزایا، مقرری یا مزد، حق شغل، حق شاغل، حق الزحمه، حق مشاوره، حق حضور در جلسات، پاداش و کارانه، حق‌السعی، اضافه‌کار، رفاهی و انگیزشی، بهره‌وری، هرگونه پرداخت پرسنلی از محل ماده ۲۱۷ قانون مالیات‌های مستقیم، فوق‌العاده حق‌التدریس، حق‌التحقیق، حق پژوهش و حق کشیک به این صورت تصویب شده است. مازاد بر ۴۸۰میلیون تومان تا ۹۶۰ میلیون تومان ۱۰ درصد، مازاد ۹۶۰ میلیون تومان تا یک میلیارد و۲۰۰میلیون تومان۱۵درصد، مازاد یک میلیارد و ۲۰۰ میلیون تومان تا یک میلیارد و ۴۴۰ میلیون تومان ۲۰ درصد، مازاد بر یک میلیارد و۴۴۰میلیون تومان تا یک میلیارد و۶۸۰ میلیون تومان ۲۵ درصد و مازاد بر یک میلیارد و ۶۸۰ میلیون تومان درآمد در سال ۳۰ درصد لحاظ شده است. محاسبه هم به این صورت است که اگر یک فرد سالانه یک میلیارد تومان درآمد داشته باشد تا ۴۸۰ میلیون تومان آن معاف است و مازاد این رقم تا ۹۶۰ میلیون تومان ۱۰درصد و از۹۶۰ میلیون تومان تا یک میلیارد تومان ۱۵ درصد لحاظ خواهد شد. همچنین نرخ مالیات حقوق اعضای هیات علمی دانشگاه‌ها، موسسات آموزشی و پژوهشی و قضات نیز ۱۰ درصد تعیین شد. 

نرخ مالیات بر خودروهای لوکس 
در ادامه جلسه بررسی لایحه بودجه نمایندگان مجلس به تعیین نحوه اخذ مالیات از خودروی سواری و وانت دو اتاق (کابین) دارای شماره انتظامی شخصی مازاد بر مبلغ ۷.۵میلیارد تومان نسبت به ارزش خودرو پرداختند.بر این اساس، نرخ مالیات انواع خودروی سواری و وانت دو اتاق(کابین)دارای شماره انتظامی شخصی مازاد بر مبلغ ۷.۵میلیارد ریال نسبت به ارزش خودرو یک درصد تعیین شده است. 

نرخ معافیت‌های مالیاتی مودیان حقیقی و حقوقی 
نمایندگان مجلس نرخ معافیت‌های مالیاتی مودیان حقیقی و حقوقی برای سال ۱۴۰۵ را تعیین کردند. اشخاص حقیقی ۶۰ میلیارد تومان و اشخاص حقوقی ۶۰۰ میلیارد تومان در سال از مالیات معاف هستند. همچنین سقف معافیت مالیاتی و اعتبار مالیاتی اشخاص حقوقی مشمول قانون تامین مالی تولید و زیرساخت‌ها مصوب قانون تأمین مالی تولید و زیرساختها مصوب ۲۲ اردیبهشت ۱۴۰۳ برای عملکرد سال ۱۴۰۴ رقم ۲۰۰ میلیارد تومان تعیین شده است. 

مصوبات مالیاتی مجلس برای سال آینده
معیار قیمت خودروهای لوکس ۷.۵میلیارد تومان
معیار قیمت خانه‌های لوکس ۵۰ میلیارد تومان
معافیت حقوق‌بگیران ۴۸۰ میلیون تومان 
معافیت مودیان حقوقی۶۰۰ میلیارد تومان
معافیت مودیان حقیقی۶۰ میلیارد تومان 
مالیات ‌از زمین‌های مسکونی که ساخته نشده‌اند