تقاضا برای کالاهای اساسی مانند برنج، روغن، گوشت، مرغ، شکر، خرما و لبنیات افزایش مییابد و با توجه به نرخ تورم بالا، حساسیت جامعه نسبت به نوسان قیمتها بیش از پیش بالا میرود.درچنین شرایطی، هرگونه اختلال در عرضه یا تغییر قیمتی میتواند آثار قابلتوجهی بر جای بگذارد. از این رو برنامهریزیها باید بهگونهای باشد که بازار با خللی مواجه نشود.
پس از حذف ارز ترجیحی و آغاز مرحله کالابرگ، تقاضای کالاهای اساسی مانند گوشت و... افزایش یافت که این امر موجب نوسان قیمت و کمبود عرضه برخی کالاها شد. البته در ادامه، با اتخاذ تدابیر لازم این چالش تا حدی برطرف شد. با آغاز مرحله دوم و شارژ شدن اعتبار کالابرگ تمام دهکها در چند روز اخیر، بازار با رشد تقاضا مواجه شده است.
با این حال، تنظیم بازار در ماه رمضان صرفا بهمعنای توزیع مقطعی کالا یا قیمتگذاری دستوری نیست، بلکه نیازمند ترکیبی از سیاستهای هوشمندانه شامل تأمین بهموقع کالا، شفافیت در زنجیره توزیع، نظارت مؤثر و هماهنگی میان دستگاههای اجرایی است. در کنار این موارد، ثبات نسبی در بازار ارز و پیشبینیپذیری سیاستها نیز نقشی کلیدی در آرامش بازار دارد. رمضان میتواند به آزمونی برای کارآمدی سیاستهای تنظیم بازار بدل شود؛ آزمونی که نتیجه آن مستقیما در سفره خانوارها بازتاب مییابد. بررسی وضعیت بازار نشان میدهد کالاهای اساسی سبد خانوار در تمامی فروشگاهها و مغازهها بهوفور موجود است و هیچگونه کمبودی در سطح عرضه وجود ندارد. قیمت هر کیلوگرم گوشت مرغ در یک ماه گذشته بین ۱۹۹ تا ۲۳۰هزار تومان نوسان داشته است. قیمت گوشت قرمز حدود ۲۰۰هزار تومان کاهش یافته و اکنون به حدود یک میلیون و ۵۰۰ تا یک میلیون و ۶۰۰هزار تومان رسیده است. قیمت تخممرغ نیز نوسان زیادی را تجربه کرد اما هماکنون هر شانه با قیمت ۲۷۰ تا ۳۵۰هزار تومان عرضه میشود.
بازگشت تعادل به قیمت گوشت
سیدفرزاد طلاکش، دبیر فدراسیون طیور میگوید: بعد از حذف ارز ترجیحی، حداقل ۲۰درصد مصرف مرغ و تخممرغ کاهش یافته که همین امر منجر به انباشت مرغ و تخممرغ در فروشگاهها، بهرغم اعلام کالابرگ شده است. با توجه به کاهش مصرف در ماه رمضان و نوروز بهصورت سنتی هیچگونه هیجان قیمتی نخواهیم داشت.
او با بیان اینکه قیمت مرغ در ماه رمضان نوسانی ندارد، افزود: با توجه به کاهش رغبت مرغداران به جوجهریزی بهدلیل عدم تأمین نقدینگی و افزایش نرخ ارز پیشبینی میشود با افزایش تقاضا در ایام نوروز، قیمت مرغ با نوساناتی روبهرو شود. دبیر فدراسیون طیور، قیمت هر شانه تخممرغ ۳۰عددی بستهبندی در فروشگاههای زنجیرهای را ۳۵۰هزار تومان و هر کیلوگرم گوشت مرغ را ۲۲۰هزار تومان اعلام کرد.
منصور پوریان، رئیس شورای تأمینکنندگان دام نیز گفت: بررسیها نشان میدهد قیمت گوشت قرمز به سمت تعادل پیش میرود و با افزایش عرضه، قیمت گوشت منجمد کاهش داشته است. به گفته او، قیمت گوشت منجمد گوسفندی ۷۳۰ تا ۷۵۰هزار تومان و گوساله ۷۲۰ تا ۸۰۰هزار تومان است. پوریان تأکید کرد: با توجه به تأمین و واردات مناسب گوشت منجمد که پاسخگوی کل نیاز بازار است، این امرمنجر به تعادل بازار گوشت گرم در ایام ماه رمضان و پایان سال میشود.
افشین صدر دادرس، مدیرعامل اتحادیه دام سبک هم با اشاره به استمرار روند کاهشی قیمت دام زنده گفت: قیمت کنونی هر کیلوگرم دام زنده به ۵۰۰هزار تومان کاهش یافته است. او درباره آخرین وضعیت واردات گوشت قرمز بیان کرد: در ۱۰ماهه امسال ۴۰هزار تن گوشت منجمد، ۲۵هزار تن گوشت گرم و ۵۰۰۰ تن دام زنده وارد شده است.
آرامش در بازار حبوبات
سیدعبدی افتخاری، دبیر انجمن حبوبات، از آرامش بازار حبوبات خبر داد و گفت: برآوردها حاکی از آن است که با توجه به شرایط ثبت سفارش، کمبودی در عرضه کالا نداشته باشیم اما دولت باید تمهیداتی برای تجار اتخاذ کند، چراکه مابهالتفاوت ارزی باقیمانده و باید برای آن تدبیری اندیشیده شود. مطالبات ارزی تجار باید در اسرع وقت پرداخت شود و در این خصوص بانک مرکزی باید تخصیص ارز انجام دهد تا بتوان بازار حبوبات را کنترل کرد. فراوانی کالا بازار را کنترل میکند و در صورت واردات حبوبات به میزان کافی، مشکلی برای ایام پایانی سال و ماه رمضان نخواهیم داشت.
او با بیان اینکه بعد از حذف ارز ترجیحی، حداکثر قیمت حبوبات ۳۰درصد افزایش داشته است، گفت: برآوردها نشان میدهد کمبودی در عرضه حبوبات وجود نخواهد داشت اما لازمه این امر پرداخت مطالبات تجار و بازرگانان و مابهالتفاوت ارزی طی دو هفته آتی است که در این صورت مشکلی نخواهیم داشت.
کاهش قیمت برنج پاکستانی
رضا کنگری، رئیس اتحادیه بنکداران مواد غذایی با بیان اینکه کالاهای اساسی سبد خانوار بهوفور موجود است، اظهار کرد: با توجه به سیاست هوشمندانه اصلاح نرخ ارز و تکنرخی شدن آن، امکان ایجاد رقابت فراهم میشود که در نهایت منجر به روند کاهشی قیمت و آرامش بازار خواهد شد.
او از کاهش قیمت برنج پاکستانی خبر داد و گفت: قیمت هر کیلوگرم برنج پاکستانی که به ۲۷۰ تا ۲۸۰هزار تومان رسیده بود، اکنون با نرخ ۱۵۱هزار و ۵۰۰تومان به مصرفکننده عرضه میشود. کنگری قیمت هر کیلوگرم شکر فله در بنکداریها را ۷۳ تا ۷۴هزار تومان اعلام کرد و افزود: قیمت مصوب هر کیلوگرم شکر ۷۸هزار و ۵۰۰تومان است.
وی نرخ هر کیلوگرم برنج ایرانی را ۳۰۰ تا ۴۴۰هزار تومان اعلام کرد و افزود: با توجه به شیوه تنظیم بازار و تداوم این روند، ثبات و رقابت در بازار تقویت میشود، چراکه عرضه بیش از تقاضاست و دیگرمردم نگرانی بابت تأمین کالا ندارند. رئیس اتحادیه بنکداران مواد غذایی گفت: براساس گزارشهای اعلامی، در حال حاضر کمبودی در عرضه روغن وجود ندارد و تنها لحاظ نشدن سود قانونی بنکداران منجر به نارضایتی واحدهای صنفی شده است.
۳۱۰ هزار تومان قیمت خرما
محسن رشیدفرخی، رئیس انجمن خرما با بیان اینکه امسال از لحاظ موجودی، خرما در انبارها وضعیت بهتری دارد، گفت: اکنون تمامی فروشگاهها خرمای مورد نیاز ماه رمضان را خریداری کردهاند و از طرفی مقادیر زیادی خرما در سردخانهها موجود است.او تأکید کرد: قیمت کنونی هر کیلوگرم خرما در مبدا ۲۰۰ تا۲۵۰هزار تومان است که با احتساب سایر هزینهها، نرخ هر کیلوگرم خرمای مضافتی برای مصرفکننده درماه رمضان ۳۱۰هزار تومان اعلام شده است. رشیدفرخی با بیان اینکه ۷۰درصد خرمای تولیدی در بازار داخل مصرف و ۳۰درصد صادر میشود، گفت: براساس آمار، امسال یک میلیون و ۳۰۰هزار تن خرما در کشور تولید شده است.
تعیین قیمت مصوب زولبیا و بامیه
علی بهرهمند، رئیس اتحادیه قنادان و شیرینیفروشان گفت: بررسیهای لازم برای تعیین قیمت مصوب زولبیا و بامیه ماه رمضان صورت گرفته اما تاکنون نرخ مصوب اعلام نشده است. به گفته وی، قیمت مصوب زولبیا و بامیه امروز تصویب و اعلام میشود و همکاران ما آمادگی لازم برای تولید زولبیا وبامیه با کیفیت و قیمت مناسب را دارند. رئیس اتحادیه قنادان با اشاره به چالش تأمین مواد اولیه نظیر روغن و شکر مصرفی صنف بیان کرد: با حذف ارز ترجیحی، قیمت مواد اولیه دو تاسه برابرافزایش یافته اماتلاش مابراین است که محصول باقیمت مناسب به دست مردم برسد.افزایش قیمت مواداولیه بهطور طبیعی بر قیمت محصول نهایی اثر میگذارد و برهمین اساس، قیمت شیرینی پس ازحذف ارز ترجیحی افزایش داشته است.
با این حال، بازار با توجه به یک روز مانده به آغاز ماه مهمانی خدا، روند آرامی را پشت سر میگذارد و مشکلی در تأمین کالاها وجود ندارد. نوسان قیمتها نیز نسبت به یک ماه گذشته کاهش محسوسی داشته است. با وجود این، بهدلیل تداخل ماه مبارک رمضان و ایام پایانی سال، دستگاههای نظارتی باید نظارت بیشتری بر سطح بازار داشته باشند تا نوسانی در بازار رخ ندهد؛ هرچند مسئولان وزارت جهاد کشاورزی تأکید کردهاند که تدابیر لازم برای تولید، واردات و ذخیرهسازی کالاها اتخاذ شده و جای هیچگونه نگرانی نیست. بررسیها نشان میدهد اقلام اساسی نظیر برنج، حبوبات، ماکارونی، روغن، تخم مرغ، لبنیات، گوشت قرمز و مرغ در قالب کالابرگ در حال توزیع است و تمامی فروشگاهها مملو از این اقلام هستند. براساس وعده مسئولان وزارت جهاد کشاورزی، روند تأمین و توزیع کالا بهصورت مستمر ادامه خواهد داشت.