این اعلامیه توسط پل مورکوس، وزیر اطلاعرسانی دولت بیروت روز دوشنبه عمومی شد و این چهره برجسته کابینه جوزف عون، سکاندار کاخ بعبدا خاطرنشان کرد: «زمانبندی اجرای فاز دوم چهار ماه است اما بسته به توانمندیهای موجود، حملات اسرائیل و موانع میدانی قابل تمدید خواهد بود.»
این اظهارات درحالی از سمت کابینه لبنان بیان میشود که شیخ نعیم قاسم، دبیرکل حزبالله باهرگونه مماشات حول محور واگذاری سلاح بدون اتمام اشغالگری رژیمصهیونیستی شدیدا مخالفت کرده است. درهمین راستا، وارث جایگاه رفیع شهید نصرالله در مراسم بزرگداشت شهدای مقاومت روز ۱۶ فوریه (۲۷ بهمن) تصریح کرد: «تمرکز دولت لبنان بر خلع سلاح، خطایی بزرگ است؛ زیرا این رویکرد در عمل اهداف تجاوز رژیمصهیونیستی را محقق میکند. دولت باید بهجای آن، اهداف آزادی، حفظ میهن، وحدت ملی و تقویت همکاری داخلی را دنبال کند.»
براساس توافق آتشبس سال ۲۰۲۴، دولت لبنان متعهد شد تا زرادخانه حزبالله راخلع سلاح کند و ماموریت تدوین برنامهای برای انجام این کار را به ارتش خود سپرد. نیروهای نظامی لبنان ماه گذشته اعلام کردند که فاز اول این برنامه پنج مرحلهای را تکمیل کردهاند؛ مرحلهای که منطقه بین رودخانه لیطانی تامرزجنوبی کشوربااراضی اشغالی راپوشش میدهد.
آناتومی یک برنامه ناقص
دولت لبنان برنامه خلع سلاح حزبالله را بهصورت یک طرح پنجمرحلهای جغرافیایی طراحی کرده است که هدف آن در نهایت انحصار تمامی سلاحها تحت کنترل دولت است. در فاز نخست این طرح، ارتش لبنان کنترل عملیاتی بخش جنوبی لیطانی را به دست گرفت و حضور خود را در آن بخش تقویت کرد تا امکان هرگونه استفاده نظامی از سوی گروههای غیردولتی از جمله حزبالله را محدود کند. برنامه به ارتش اجازه میدهد در هر مرحله با توجه به وضعیت میدانی، استقرار نیروها، توسعه گشتها، ایجاد ایست و بازرسی و پاکسازی نواحی از سلاحهای غیرمجاز را به اجرا بگذارد اما هنوز هیچ جدول زمانی مشخص و قطعی برای پایان همه مراحل تعیین نشده است. نکته کلیدی در این برنامه این است که پیشرفت در هر فاز به عوامل خارجی و داخلی از جمله توقف حملات نظامی اسرائیل و خروج نیروهایش از مناطق مرزی، همکاری جامعه بینالمللی، توان عملیاتی ارتش لبنان و واکنش حزبالله به اجرای این مراحل وابسته بوده اما نکته حائز اهمیت، عدم آشنایی نظامیان پایتختنشین با مناطق شیعی جنوب، همچنین انتقال تجهیزات سنگین مقاومت اسلامی لبنان به شرق کشور نظیر بعلبک در کنار کمبود مهمات برای انهدام زرادخانههای مخفی حزبالله است.
واهمه از تسلیحات مقاومت
رژیم صهیونیستی برخلاف ادعاهای مقامات نظامی بیروت، اقدامات ارتش لبنان برای خلعسلاح حزبالله را ناکافی دانسته و به این بهانه همچنان بر اشغال نواحی استراتژیک جنوب کشور اهتمام ورزیده است. از نوامبر ۲۰۲۴ جنگندهها و پهپادهای ارتش رژیمصهیونیستی مرتبا با تقض تعهدات این رژیم، نواحی مختلف جنوب لبنان را مورد هدف قرار دادهاند. در راستای همین روند روز دوشنبه، وزارت بهداشت لبنان اعلام کرد که حملات تلآویو به جنوب این کشور دو کشته برجای گذاشته است.طبق گزارش نیروی موقت سازمان ملل(UNIFIL)بیش از ۱۰هزار مورد نقض توافق آتشبس توسط اسرائیل شامل حملات هوایی، خمپارهای، بمباران، همچنین ورود به قلمرو لبنان ثبت شده که این نقضها شامل استقرار نظامیان در مناطق مرزی، حملات هوایی وحملات زمینی بوده است.بهرغم موضع خصمانه نظامیان رژیم صهیونی علیه تمامیت ارضی لبنان، دولت بیروت نهتنها مسیر تقویت انسانی و مادی رزمندگان حزبالله را در دستورکار قرار نداده تا زمینه آزادسازی کشور مهیا گردد؛ بلکه مقامات رسمی دولت با همنشینی در کنار کشورهای همسو با رژیم صهیونی، گفتمان اشغالگرانه تلآویو را مشروعیتی جهانی بخشیدهاند.
خیال خام خلعسلاح
یکی از مهمترین موانع خلع سلاح حزبالله، فقدان ضمانتهای امنیتی برای لبنان پس از خروج سلاح مقاومت است؛ بهویژه اینکه رژیمصهیونیستی نه تنها از جنوب لبنان خارج نشده بلکه همچنان حملات خود را ادامه میدهد و هیچ تضمینی برای جلوگیری از تجاوزهای آینده ارائه نمیشود، موضوعی که باعث میشود مردم لبنان، بهخصوص هواداران مقاومت، سلاح حزبالله را خط دفاعی ضروری بدانند. همچنین وضعیت ناامن مناطق جنوبی کشور باعث شده دولت لبنان نتواند بهطور عملی و مؤثر سلاح حزبالله را جمعآوری کند، زیرا ارتش به تنهایی قادر به مقابله با تهدیدات برونمرزی از جمله تعرضهای اسرائیل نیست و حزبالله تأکید دارد که سلاحش برای دفاع از کشور در برابر تجاوزات ضروری است. علاوه بر این، عدم اجماع داخلی و اختلافات سیاسی عمیق در لبنان خود مانعی اساسی است.