ایران پس از انقلاب رشد کرده، اما هم‌قد نشده‌ایم

به گزارش خبرنگار جام‌جم آنلاین یزد، دکتر یاوری‌نسب در یادداشتی تحلیلی با عنوان «ایرانِ پس از انقلاب: رشد کردیم، اما هم‌قد نشدیم»، به بررسی مسیر پیشرفت‌های ایران در دوران پس از انقلاب اسلامی پرداخت و گفت:تحولات چهار دهه‌ی گذشته در ایران گسترده، عمیق و چندلایه بوده است؛ تغییراتی چشمگیر در ساختار زندگی، الگوی مصرف، مناسبات اجتماعی، زیرساخت‌های عمومی و زیست روزمره‌ی مردم شکل گرفته که ردپایی انکارناپذیر در جامعه بر جای گذاشته‌اند. اما تأکید بر این تغییرات، به‌معنای رسیدن به رفاه کامل یا وضعیت ایده‌آل نیست.

وی افزود: هدف این تحلیل، نشان دادن «رشد» است نه «کمال». ایران امروز با ایران ابتدای انقلاب اسلامی در هیچ حوزه‌ای قابل قیاس نیست — از خودرو و تغذیه گرفته تا مسکن، آموزش، خدمات عمومی و امکانات زیستی؛ و این‌ها نشانه‌های رشد تاریخی‌اند، نه رفاه کامل. به گفته‌ی او، مردم شریف ایران شایسته‌ی سطح بالاتری از رفاه، امنیت اقتصادی و آرامش اجتماعی هستند.

این استاد دانشگاه تأکید کرد: مسئله‌ی اصلی، رشد نامتوازن جامعه‌ی ایرانی است؛ توسعه‌ی مادی با سرعت پیش رفت اما توسعه‌ی فرهنگی، اخلاقی، مدیریتی و انسانی به همان اندازه رشد نکرد. همین عدم توازن، شکافی میان «توسعه‌ی فیزیکی» و «توسعه‌ی انسانی» ایجاد کرده است.

به تعبیر وی، جامعه‌ی ما در حوزه‌ی زیرساخت، فناوری، آموزش و امکانات پیشرفت کرده، اما در وجدان کاری، مسئولیت‌پذیری، اعتماد اجتماعی، اخلاق جمعی، مدیریت جهادی، ایثار و جوان‌گرایی عقب مانده است.

دکتر یاوری‌نسب با اشاره به سرمایه‌های نرم انقلاب ادامه داد: انقلاب اسلامی تنها یک دگرگونی سیاسی نبود؛ یک انفجار معنوی و روحی بود که بر پایه‌ی روحیه‌ی جهادی، ایثار، شجاعت و ایمان به امکان ساختن شکل گرفت. اما این سرمایه‌ها، اگر بازتولید نشوند، فرسوده می‌شوند و در صورت عدم انتقال به نسل جدید، جامعه از پویایی تهی می‌شود.

تحلیل‌گر مسائل اجتماعی گفت: در برخی حوزه‌ها نه‌تنها رشد متوازن رخ نداد بلکه عقب‌رفت نیز مشاهده می‌شود. مدیریت محافظه‌کار، کاهش اعتماد به نسل جوان، نبود جسارت در تصمیم‌گیری و دوری از عقلانیت علمی، نظام تصمیم‌گیری را سنگین و کند کرده است. هرجا روحیه‌ی انقلابی با نگاه علمی و اعتماد به جوانان همراه بوده، پیشرفت ایجاد شده؛ اما در فقدان این ترکیب، رکود و عقب‌ماندگی شکل گرفته است.

وی با تأکید بر نقش نسل جدید، گفت: نسل دهه‌هشتادی‌ها و نسل زد در جهانی داده‌محور و پرشتاب رشد کرده‌اند، لذا اداره‌ی کشور با ابزارهای گذشته ممکن نیست. بدون اعتماد واقعی به این نسل و بدون بهره‌گیری از سیاست‌گذاری علمی و داده‌محور، شکاف نسلی افزایش خواهد یافت. او افزود: «امکانات پیوند نمی‌سازد؛ معنا، علم و اعتماد پیوند می‌سازد.»

دکتر یاوری‌نسب ریشه‌ی مشکلات اقتصادی را فراتر از اقتصاد دانست و گفت:اقتصاد بدون جسارت اصلاح نمی‌شود؛ بدون مدیریت جوان و شجاع رشد نمی‌کند؛ بدون تصمیم علمی از بحران عبور نخواهد کرد. معیشت مردم، بیش از آن‌که نیازمند تکنیک اقتصادی باشد، نیازمند اخلاق مدیریتی، علم‌محوری و جوان‌گرایی نهادی است.»

در بخش پایانی یادداشت، وی راه عبور از وضعیت فعلی را بازگشت نوستالژیک به گذشته ندانست، بلکه بازتولید هوشمندانه‌ی روح انقلاب در قالب امروز دانست.

به باور او، ترکیب تجربه‌ی بزرگان با جسارت جوانان، عقلانیت تاریخی با انرژی نسل نو، و ایمان با علم، می‌تواند اکسیری برای نجات کشور باشد.

وی نتیجه گرفت: ما رشد کرده‌ایم، اما متوازن رشد نکرده‌ایم. ابزار جلو رفته، روح عقب مانده است. امکانات زیاد شده، معنا کم‌رنگ شده است. راه نجات در انکار یا توجیه نیست، بلکه در بازسازی روح انقلاب در قامت امروز است؛ یعنی جسارت، شجاعت، جوان‌گرایی، علم‌محوری و ایمان به ساختن. اگر معنا بازسازی شود، اقتصاد هم جان می‌گیرد و امید اجتماعی بازتولید می‌شود.»