ریشه ناترازی بانکها به سالهای دورتر برمیگردد که درحال حاضر آثار ونتایج خود را نشان داده است ومهمترین مصداق آن انحلال بانک آینده و ادغام آن دربانک ملی بود.بااین وجود سیاستگذار پولی درادوارمختلف تلاش کرده معضل ناترازی بانکها را حل کند اما خیلی از این سیاستها عملا روی کاغذ باقی ماند و اگر هم اجرا شد در عرصه عمل چندان مثمرثمر واقع نشد.
برخی کارشناسان درخصوص انحلال بانک آینده معتقد بودند اگرچه این اقدام دیرهنگام بود اما توانست در عمل، نقطه شروعی برای برخورد با بانکهای ناتراز باشد چراکه بعد از این اقدام برخی دیگر از بانکهای ناتراز برنامههای اصلاحی را برای حل ناترازیهای خود در دستور کار قرار دادند. حالا اما جدیدترین اقدام بانک مرکزی متوجه چند بانک ناتراز که استفاده بیش از حد از منابع بانک مرکزی داشتهاند شده است تا با اعمال محدودیت در میزان رقم انتقال پولی ساتنا در این بانکها بهنوعی سیاست تنبیهی اعمال شود. بانکهای ایرانزمین، رسالت، سپه، مسکن و مؤسسه ملل از جمله این بانکها هستند که در دایره سیاست جدید سیاستگذار پولی قرار گرفتهاند و از دیروز (۲۷بهمن ۱۴۰۴) مشمول این محدودیت شدهاند و سقف انتقال ساتنا که اکنون در شبکه بانکی روزانه ۲۰۰میلیون تومان است در این بانکها کاهش یافته؛ موضوعی که شرایط شبکه بانکی را تحت تاثیر قرار میدهد.
به اعتقاد کارشناسان، این اقدام میتواند مانند یک تیغ دو لبه عمل کند؛ بدین معنا که اگرچه این سیاست بهدلیل شرایط بحرانی برخی از بانکها اعمال شده اما در نهایت فشار سنگین و آسیب جدی را بهطور خاص به بانکهای خصوصی وارد میکند چراکه از منظر اقتصادی و بهطور طبیعی میتواند با کاهش انگیزه سپردهگذاری حتی انگیزه خروج پول از سیستم بانکی را افزایش دهد؛ موضوعی که طبیعتا بر اعتماد مردم و سپردهگذاران تاثیرگذار خواهد بود.گفتنی است ساتنا، سامانه تسویه ناخالص آنی و یکی از سیستمهای پرداخت الکترونیکی بین بانکی در ایران است که برای انتقال مبالغ بالا و تسویه در سریعترین زمان استفاده میشود که از مهر ۱۳۸۶ توسط بانک مرکزی در شبکه بانکی اجرا شده است.
در این سامانه مشتریانی که در بانک دارای یکی از انواع حساب (جاری، پسانداز و مدتدار) باشند میتوانند نسبت به انتقال وجه به حساب خود یا سایر افراد در سایر بانکها در همان روز اقدام کنند. ساتنا جایگزین کاملی برای چکهای رمزدار بینبانکی است.