گواردیولا چگونه برترین مربی تاریخ شد؟
سپیدی نرگس در دل خوزستان
صبح که از راه میرسد، مه نازکی روی دشت نشسته. زمین هنوز از خواب شبانه بیدار نشده اما نرگسها بیدارند: سفید، زیبا و پر از عطری دل انگیز. کافی است چندقدم در دل نرگسزار برداری تا زمستان، معنای دیگری پیدا کند؛ زمستانی که آغشته به عطر زندگی است.
نرگسزارهای بهبهان فقط یک جاذبه طبیعی نیستند بلکه حافظه زنده یک اقلیماند که بخشی از هویت خطه خوزستان را شکل میدهند. این گلها، روایتگر پیوند دیرینه انسان و زمیناند، پیوندی که در آن صبر، تداوم و امید حرف اول را میزند. کشاورزانی که هر سال با نخستین نشانههای سرما، چشم به خاک میدوزند، خوب میدانند نرگس عجول نیست. باید بهوقتش شکوفا شود، درست وقتی که بسیاری گمان میکنند فصل گل گذشتهاست.
نرگس بخشی از زیست فرهنگی مردم خوزستان است؛ از قصههای قدیمی گرفته تا آیینهای محلی، از سبدهای کوچک گل که راهی خانهها میشود تا دستان پینهبستهای که با احترام، ساقهها را میچینند. اینجا عطر نرگس با خاطره درهمتنیده، خاطره مادرانی که گلها را برای سفره میآوردند و کودکانی که اولین نشانههای بهار را در دل زمستان میآموختند آمیخته است.نرگسزارها امروز بیش از همیشه به دیدهشدن نیاز دارند برای آنکه بهعنوان بخشی از میراث طبیعی و فرهنگی جنوب ایران حفظ شوند. گردشگری مسئولانه، حمایت از کشاورزان محلی و توجه به ظرفیتهای بومی، میتواند تضمین کند که این سپیدی، سالهای سال در دشتهای بهبهان باقی بماند.
نرگسهای بهبهان به ما یادآوری میکنند که امید، همیشه پرسروصدا نیست. گاهی فقط بویی است که در هوای سرد میپیچد و میگوید زندگی هنوز جاری است. بهبهانه شکوفایی این امید، به بهبهان سفر کردیم تا هوای شورانگیز نرگس را در سینههایمان به یادگار بگذاریم. پای صحبت مسئولان نشستیم و از رمزوراز زندگی این نعمت الهی بیشتر شنیدیم.
رئیس اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی بهبهان در گفتوگو با خبرنگار «جامجم» بیان کرد: برگزاری رویدادهای سنتمحور و بومی مانند جشنواره گل نرگس، راهبرد مطلوبی برای شناساندن ظرفیتهای کمترشناختهشده بهبهان و استان خوزستان است. رویدادهای فرهنگی در سراسر دنیا جایگاه ویژهای دارند و یکی از ثمرات مهم برگزاری آنها، تحول در بخشهای مختلف اقتصادی است. این امر زمینهساز سرمایهگذاریهای کلان در منطقه و در پی آن، تحولی عظیم در زیرساختهای محلی خواهد بود.
علی حداد بیان کرد: مقاصد گردشگری بهعنوان کانون اصلی جذب گردشگران، نقشی بنیادین در توسعه صنعت گردشگری دارند. جشنواره گل نرگس بهبهان پس از برگزاری دورههای متعدد، دیگر یک رویداد نوپا نیست و اکنون باید به یک جشنواره خلاقیتمحور تبدیل شود تا نقش مؤثری در توسعه گردشگری منطقه ایفا کند. پیشبینی میشود در این دوره از جشنواره، در شهری همچون بهبهان حدود ۸۰ میلیون و ۵۰۰ هزار شاخه گل بریده برداشت شود که ظرفیتی بزرگ برای معرفی و توسعه گردشگری محلی است.
وی افزود: جشنواره گل نرگس فرصتی ارزشمند است تا در سطح استانی و ملی، بهبهان و خوزستان بهتر معرفی شوند. با حمایت از جامعه محلی و ترغیب آنها به سرمایهگذاری در زمینههایی نظیر صنایع تبدیلی و بستهبندی، میتوان زنجیره ارزش افزوده این صنعت را تکمیل کرد.
حداد گفت: در نرگسزارهای بهبهان چهار نوع گل نرگس شناسایی شده است. نرگس شهلا که بیشترین وسعت را دارد، نرگس پرپر (شصتپر)، نرگس پنجهگربهای و نرگس مسکین. گلدهی نرگس هرساله از دیماه آغاز میشود و تا نیمه اول اسفند ادامه دارد.
در متون باستانی از نرگس با نامهای نارسیسوس یا نارسیس یادشده است. در یکی از سرودههای باستانی هومری متعلق به قرن هفتم یا هشتم پیش از میلاد، به آفرینش این گل اشاره شده است.
رئیس اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی بهبهان عنوان کرد: از جمله قدیمیترین نرگسزارهای ایران متعلق به شهرستان بهبهان در شرق خوزستان است که قدمت آن به دوران پیش از میلاد مسیح بازمیگردد. این نرگسزارها برای حفظ بقای خود به توجه ویژه نیاز دارند.
حداد اضافه کرد: براساس گفتههای باغداران بهبهانی، تا سال ۱۳۵۰ بیش از ۷۰۰ هکتار مزرعه گل نرگس در بهبهان وجود داشت که اکنون در بهترین حالت به حدود ۷۰ هکتار رسیده است. در دهه ۴۰ شمسی تعدادی هلندی با مراجعه به نرگسزارهای بهبهان، مقداری از پیازهای نرگس را برای تکثیر به هلند بردند و به پرورش آن پرداختند؛ حتی بهدلیل علاقهمندی خود، نام یکی از خیابانهایشان را «بهبهان» گذاشتهاند.
وی گفت: در صورت توجه جدی به چرخه اشتغال و سرمایهگذاری مرتبط با این رویداد، میتوان به توسعه شاخهای نوین از گردشگری با عنوان «گردشگری گل» دست یافت.
روایت است که هنگام عبور کاروان امام رضا(ع) از شهرستان بهبهان، دستهگلی به ایشان تقدیم شد و آن حضرت برای رویش بیشتر این محصول دست به دعا بردند. اکنون و پس از گذشت سالیان سال، هرساله هنگام برداشت گل نرگس، هزاران شاخه گل، نثار حرم قدس رضوی میشود تا پیوند عمیق مردم بهبهان با این امام همام را تجدید کنند.
بهگفته رئیس اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی بهبهان، آیین اهدای ۸۰۰۰ شاخه گل نرگس بهبهان به حرم مطهر رضوی در گستره استانهای خوزستان و خراسانرضوی، در سال ۱۳۹۸ بهپیشنهاد این ادارهکل با شماره ۲۰۱۳ در فهرست آثار ملی معنوی (ناملموس) کشور ثبت شد که علاوه بر میراث معنوی، نوعی ترویج فرهنگ زیارت بهشمار میرود. این سنت که بهمدت بیش از ۵۰ سال در بهبهان ساری و جاری بوده، مصداق عینی ولایتمداری مردم این دیار است و نرگسکاران بهبهانی هرساله با اجرای این آیین، ارادت خود به امام رضا(ع) را به منصه ظهور میگذارند.
نقشه گلکاری ایران
رئیس سازمان جهاد کشاورزی خوزستان در گفتوگو با خبرنگار «جامجم» عنوان کرد: براساس آمارنامه رسمی باغبانی سال ۱۴۰۳، سطح زیر کشت گل نرگس در استان به ۲۴۲ هکتار میرسد که منجربه تولید حدود ۶۰ میلیون شاخه گل بریده شده است. میانگین عملکرد در استان حدود ۲۵۰ هزار شاخه در هکتار است و همین موضوع باعث شده خوزستان از نظر سطح زیر کشت و میزان تولید، رتبه سوم کشور را بهخود اختصاص دهد.
اما اگر بخواهیم فراتر از آمار نگاه کنیم، باید گفت خوزستان بهدلیل مزیتهای رقابتی بیبدیل خود، از جمله تنوع اقلیمی، ساعات آفتابی مناسب در زمستان، دسترسی به آب سبز، کیفیت مطلوب آب و خاک بهویژه در شمال استان، نیروی انسانی توانمند و امکان تولید زودرس با حداقل مصرف انرژی، یکی از مستعدترین استانهای کشور برای توسعه گل و گیاهان زینتی بهشمار میرود؛ ظرفیتی که هنوز بهطور کامل بالفعل نشده است.
جواد سلطانیکاظمی، شهرستان بهبهان را قطب اصلی و تاریخی تولید گل نرگس در خوزستان و حتی کشور برشمرد و ادامه داد: سهم بهبهان از تولید گل نرگس کشور حدود ۱۷ درصد برآورد میشود که بیانگر جایگاه راهبردی این شهرستان در نقشه گلکاری ایران است.
وی بیان کرد: گل نرگس بهدلیل ارزش اقتصادیبالا، قابلیت صادرات قابلتوجهی دارد؛ چه بهصورت گل شاخه بریده و چه در قالب اندامهای تکثیری مانند پیاز و پیازچه. علاوه بر آن، محصولات فرآوریشده نرگس میتوانند بازارهای هدف منطقهای بهویژه کشورهای حاشیه خلیجفارس و کشورهای همسایه را پوشش دهند که صادرات هدفمند در این بخش میتواند ارزآوری پایداری برای استان بههمراه داشته باشد.
سلطانی کاظمی اضافه کرد: از قرنها پیش، گل نرگس در درمان بیماریهایی مانند دردهای مفصلی، آسم، برونشیت و افسردگی کاربرد داشته است. بیش از ۲۰۰ ترکیب شیمیایی شناختهشده در این گیاه وجود دارد که بسیاری از آنها در صنایع دارویی مورد استفاده قرار میگیرند. ماده مؤثر گالانتامین استخراجشده از نرگس، در تولید داروهای درمان آلزایمر کاربرد دارد و برخی ترکیبات آن خاصیت ضدسرطانی و آنتیبیوتیکی دارند. اینها دقیقا از جمله همان نکاتی است که اهمیت صنایع تبدیلی و دانشبنیان را برجسته میکنند.
وی گفت: از نظر اشتغال، در هر هکتار بهطور متوسط سه نفر اشتغال ثابت و حدود ۲۰ نفر نیروی روزمزد فصلی در زمان برداشت مشغول کار میشوند. در مجموع، حدود ۷۵۰ نفر اشتغال ثابت و بیش از ۸۰۰۰ نفر اشتغال فصلی در این بخش ایجاد شده است.
رئیس سازمان جهاد کشاورزی خوزستان ادامه داد: اگر زیرساختهای گردشگری، صنایع تبدیلی، برندسازی ملی و بینالمللی و بستهبندی استاندارد تقویت شوند، گل نرگس خوزستان میتواند به یک برند جهانی تبدیل شود. سلطانی کاظمی بیان کرد: نرگسزارهای خوزستان بهویژه در بهبهان، امروز فراتر از یک چشمانداز طبیعی به سرمایهای زنده برای آینده استان بدل شدهاند؛ سرمایهای که اگر با نگاه علمی، برنامهریزی هوشمندانه و حمایت هدفمند توأم شود، میتواند به پیشران تولید ارزش افزوده، اشتغال پایدار و برندسازی ملی تبدیل شود. پیوند کشاورزی با صنعت، گردشگری و دانشبنیانها، مسیری است که نرگس را از یک محصول فصلی به یک زنجیره اقتصادی ماندگار ارتقا میدهد.
نرگس بخشی از زیست فرهنگی مردم خوزستان است؛ از قصههای قدیمی گرفته تا آیینهای محلی، از سبدهای کوچک گل که راهی خانهها میشود تا دستان پینهبستهای که با احترام، ساقهها را میچینند. اینجا عطر نرگس با خاطره درهمتنیده، خاطره مادرانی که گلها را برای سفره میآوردند و کودکانی که اولین نشانههای بهار را در دل زمستان میآموختند آمیخته است.نرگسزارها امروز بیش از همیشه به دیدهشدن نیاز دارند برای آنکه بهعنوان بخشی از میراث طبیعی و فرهنگی جنوب ایران حفظ شوند. گردشگری مسئولانه، حمایت از کشاورزان محلی و توجه به ظرفیتهای بومی، میتواند تضمین کند که این سپیدی، سالهای سال در دشتهای بهبهان باقی بماند.
نرگسهای بهبهان به ما یادآوری میکنند که امید، همیشه پرسروصدا نیست. گاهی فقط بویی است که در هوای سرد میپیچد و میگوید زندگی هنوز جاری است. بهبهانه شکوفایی این امید، به بهبهان سفر کردیم تا هوای شورانگیز نرگس را در سینههایمان به یادگار بگذاریم. پای صحبت مسئولان نشستیم و از رمزوراز زندگی این نعمت الهی بیشتر شنیدیم.
رئیس اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی بهبهان در گفتوگو با خبرنگار «جامجم» بیان کرد: برگزاری رویدادهای سنتمحور و بومی مانند جشنواره گل نرگس، راهبرد مطلوبی برای شناساندن ظرفیتهای کمترشناختهشده بهبهان و استان خوزستان است. رویدادهای فرهنگی در سراسر دنیا جایگاه ویژهای دارند و یکی از ثمرات مهم برگزاری آنها، تحول در بخشهای مختلف اقتصادی است. این امر زمینهساز سرمایهگذاریهای کلان در منطقه و در پی آن، تحولی عظیم در زیرساختهای محلی خواهد بود.
علی حداد بیان کرد: مقاصد گردشگری بهعنوان کانون اصلی جذب گردشگران، نقشی بنیادین در توسعه صنعت گردشگری دارند. جشنواره گل نرگس بهبهان پس از برگزاری دورههای متعدد، دیگر یک رویداد نوپا نیست و اکنون باید به یک جشنواره خلاقیتمحور تبدیل شود تا نقش مؤثری در توسعه گردشگری منطقه ایفا کند. پیشبینی میشود در این دوره از جشنواره، در شهری همچون بهبهان حدود ۸۰ میلیون و ۵۰۰ هزار شاخه گل بریده برداشت شود که ظرفیتی بزرگ برای معرفی و توسعه گردشگری محلی است.
وی افزود: جشنواره گل نرگس فرصتی ارزشمند است تا در سطح استانی و ملی، بهبهان و خوزستان بهتر معرفی شوند. با حمایت از جامعه محلی و ترغیب آنها به سرمایهگذاری در زمینههایی نظیر صنایع تبدیلی و بستهبندی، میتوان زنجیره ارزش افزوده این صنعت را تکمیل کرد.
حداد گفت: در نرگسزارهای بهبهان چهار نوع گل نرگس شناسایی شده است. نرگس شهلا که بیشترین وسعت را دارد، نرگس پرپر (شصتپر)، نرگس پنجهگربهای و نرگس مسکین. گلدهی نرگس هرساله از دیماه آغاز میشود و تا نیمه اول اسفند ادامه دارد.
در متون باستانی از نرگس با نامهای نارسیسوس یا نارسیس یادشده است. در یکی از سرودههای باستانی هومری متعلق به قرن هفتم یا هشتم پیش از میلاد، به آفرینش این گل اشاره شده است.
رئیس اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی بهبهان عنوان کرد: از جمله قدیمیترین نرگسزارهای ایران متعلق به شهرستان بهبهان در شرق خوزستان است که قدمت آن به دوران پیش از میلاد مسیح بازمیگردد. این نرگسزارها برای حفظ بقای خود به توجه ویژه نیاز دارند.
حداد اضافه کرد: براساس گفتههای باغداران بهبهانی، تا سال ۱۳۵۰ بیش از ۷۰۰ هکتار مزرعه گل نرگس در بهبهان وجود داشت که اکنون در بهترین حالت به حدود ۷۰ هکتار رسیده است. در دهه ۴۰ شمسی تعدادی هلندی با مراجعه به نرگسزارهای بهبهان، مقداری از پیازهای نرگس را برای تکثیر به هلند بردند و به پرورش آن پرداختند؛ حتی بهدلیل علاقهمندی خود، نام یکی از خیابانهایشان را «بهبهان» گذاشتهاند.
وی گفت: در صورت توجه جدی به چرخه اشتغال و سرمایهگذاری مرتبط با این رویداد، میتوان به توسعه شاخهای نوین از گردشگری با عنوان «گردشگری گل» دست یافت.
روایت است که هنگام عبور کاروان امام رضا(ع) از شهرستان بهبهان، دستهگلی به ایشان تقدیم شد و آن حضرت برای رویش بیشتر این محصول دست به دعا بردند. اکنون و پس از گذشت سالیان سال، هرساله هنگام برداشت گل نرگس، هزاران شاخه گل، نثار حرم قدس رضوی میشود تا پیوند عمیق مردم بهبهان با این امام همام را تجدید کنند.
بهگفته رئیس اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی بهبهان، آیین اهدای ۸۰۰۰ شاخه گل نرگس بهبهان به حرم مطهر رضوی در گستره استانهای خوزستان و خراسانرضوی، در سال ۱۳۹۸ بهپیشنهاد این ادارهکل با شماره ۲۰۱۳ در فهرست آثار ملی معنوی (ناملموس) کشور ثبت شد که علاوه بر میراث معنوی، نوعی ترویج فرهنگ زیارت بهشمار میرود. این سنت که بهمدت بیش از ۵۰ سال در بهبهان ساری و جاری بوده، مصداق عینی ولایتمداری مردم این دیار است و نرگسکاران بهبهانی هرساله با اجرای این آیین، ارادت خود به امام رضا(ع) را به منصه ظهور میگذارند.
نقشه گلکاری ایران
رئیس سازمان جهاد کشاورزی خوزستان در گفتوگو با خبرنگار «جامجم» عنوان کرد: براساس آمارنامه رسمی باغبانی سال ۱۴۰۳، سطح زیر کشت گل نرگس در استان به ۲۴۲ هکتار میرسد که منجربه تولید حدود ۶۰ میلیون شاخه گل بریده شده است. میانگین عملکرد در استان حدود ۲۵۰ هزار شاخه در هکتار است و همین موضوع باعث شده خوزستان از نظر سطح زیر کشت و میزان تولید، رتبه سوم کشور را بهخود اختصاص دهد.
اما اگر بخواهیم فراتر از آمار نگاه کنیم، باید گفت خوزستان بهدلیل مزیتهای رقابتی بیبدیل خود، از جمله تنوع اقلیمی، ساعات آفتابی مناسب در زمستان، دسترسی به آب سبز، کیفیت مطلوب آب و خاک بهویژه در شمال استان، نیروی انسانی توانمند و امکان تولید زودرس با حداقل مصرف انرژی، یکی از مستعدترین استانهای کشور برای توسعه گل و گیاهان زینتی بهشمار میرود؛ ظرفیتی که هنوز بهطور کامل بالفعل نشده است.
جواد سلطانیکاظمی، شهرستان بهبهان را قطب اصلی و تاریخی تولید گل نرگس در خوزستان و حتی کشور برشمرد و ادامه داد: سهم بهبهان از تولید گل نرگس کشور حدود ۱۷ درصد برآورد میشود که بیانگر جایگاه راهبردی این شهرستان در نقشه گلکاری ایران است.
وی بیان کرد: گل نرگس بهدلیل ارزش اقتصادیبالا، قابلیت صادرات قابلتوجهی دارد؛ چه بهصورت گل شاخه بریده و چه در قالب اندامهای تکثیری مانند پیاز و پیازچه. علاوه بر آن، محصولات فرآوریشده نرگس میتوانند بازارهای هدف منطقهای بهویژه کشورهای حاشیه خلیجفارس و کشورهای همسایه را پوشش دهند که صادرات هدفمند در این بخش میتواند ارزآوری پایداری برای استان بههمراه داشته باشد.
سلطانی کاظمی اضافه کرد: از قرنها پیش، گل نرگس در درمان بیماریهایی مانند دردهای مفصلی، آسم، برونشیت و افسردگی کاربرد داشته است. بیش از ۲۰۰ ترکیب شیمیایی شناختهشده در این گیاه وجود دارد که بسیاری از آنها در صنایع دارویی مورد استفاده قرار میگیرند. ماده مؤثر گالانتامین استخراجشده از نرگس، در تولید داروهای درمان آلزایمر کاربرد دارد و برخی ترکیبات آن خاصیت ضدسرطانی و آنتیبیوتیکی دارند. اینها دقیقا از جمله همان نکاتی است که اهمیت صنایع تبدیلی و دانشبنیان را برجسته میکنند.
وی گفت: از نظر اشتغال، در هر هکتار بهطور متوسط سه نفر اشتغال ثابت و حدود ۲۰ نفر نیروی روزمزد فصلی در زمان برداشت مشغول کار میشوند. در مجموع، حدود ۷۵۰ نفر اشتغال ثابت و بیش از ۸۰۰۰ نفر اشتغال فصلی در این بخش ایجاد شده است.
رئیس سازمان جهاد کشاورزی خوزستان ادامه داد: اگر زیرساختهای گردشگری، صنایع تبدیلی، برندسازی ملی و بینالمللی و بستهبندی استاندارد تقویت شوند، گل نرگس خوزستان میتواند به یک برند جهانی تبدیل شود. سلطانی کاظمی بیان کرد: نرگسزارهای خوزستان بهویژه در بهبهان، امروز فراتر از یک چشمانداز طبیعی به سرمایهای زنده برای آینده استان بدل شدهاند؛ سرمایهای که اگر با نگاه علمی، برنامهریزی هوشمندانه و حمایت هدفمند توأم شود، میتواند به پیشران تولید ارزش افزوده، اشتغال پایدار و برندسازی ملی تبدیل شود. پیوند کشاورزی با صنعت، گردشگری و دانشبنیانها، مسیری است که نرگس را از یک محصول فصلی به یک زنجیره اقتصادی ماندگار ارتقا میدهد.
تازه ها
پیشنهاد سردبیر
خرید و فروش غیرقانونی انواع حیوانات و پرندگان کمیاب ادامه دارد
دستبرد تخصصی به حیات وحش
گفت و گو
در گفتوگوی جام جم آنلاین با حجتالاسلام دکتر قاسم خانجانی بررسی شد
ضرورت مشابهسازی تاریخی جریانها و رویدادها به جای اشخاص
