رمضان‌؛ اردوی فشرده خودسازی

همان‌گونه که یک تیم ورزشی در طول سال برای ارتقای توان فنی و انسجام تیمی، به اردوی متمرکز می‌رود، ماه رمضان نیز فرصتی سالانه برای تمرین جدی و شتابان رشد معنوی است.  در قرآن کریم تصریح شده است که «روزه بر ما واجب شد‌؛ باشد که به تقوا برسید.» این تعبیر نشان می‌دهد که رمضان بستر رسیدن به تقواست‌؛ امیدی است به شکوفایی. خداوند زمینه را فراهم کرده، موانع را کاسته و دست شیاطین را بسته است تا انسان بر خودمراقبتی کار کند‌؛ بر خویشتن مسلط شود و هیجانات، خشم و احساسات بی‌مهار را کنترل کند چراکه انسان، اگرچه از هیجان و احساس نیرو می‌گیرد اما بی‌مهاری آنها می‌تواند به بحران‌های فردی و اجتماعی بینجامد.  تقوا پیش از آن‌که کارکردی اخروی داشته باشد، ثمره‌ای دنیوی دارد. انسان باتقوا، عاقلانه‌تر زندگی می‌کند، کمتر در چاله‌ها و لغزشگاه‌ها می‌افتد و تصمیم‌های سنجیده‌تری می‌گیرد. ماه رمضان تنها برای آن نیست که نگران پیامدهای قیامت باشیم بلکه خداوند این فرصت را برای سامان‌یافتن همین زندگی دنیایی ما قرار داده است. اگر زندگی خوب و عاقلانه می‌خواهیم، باید رمضان را میدان تمرین بدانیم نه صرفا یک مناسک ظاهری.  در کلام امیرالمومنین (ع) آمده است که چه‌بسیار روزه‌دارانی که بهره‌ای جز گرسنگی ندارند و چه‌بسیار شب‌زنده‌دارانی که سهمی جز بی‌خوابی نصیب‌شان نمی‌شود. زیرا تمرین نمی‌کنند و به جوهره دین، یعنی عقلانیت و مهار نفس، توجه ندارند. اگر انسان از درون خود را کنترل نکند، در همین دنیا زیان خواهد دید‌؛ بسیاری از لغزش‌ها و حتی پرونده‌های قضایی، نتیجه لحظه‌ای مهارنکردن خشم یا هیجان است.  ماه رمضان، تمرین تقوا و میدان رشد عقل است‌؛ فرصتی برای رسیدن به خودشناسی. هرچه این تمرین جدی‌تر باشد، آسمان جان صاف‌تر می‌شود و انسان، تصویر حقیقی‌تری از خویش می‌یابد. این، ثمره همان اردوی فشرده‌ای است که خداوند هر سال برای رشد ما تدارک دیده است.